enquete
 
Bekkema
 
warrenhove
 
damhus
 
bewegingscentrum
 
abd pluskrant banner
 
humanitas
 
museumdr8888
 
smelneserfskip
 
meldij
 
rebbers
 
Uitinmedia

 Lindeboom

 

nieuwsbrief sunenz

4e boekbespr. 1 E Verhey prconcert 3.11.15 Afoort

1. Emmy Verhey en haar Guarneri viool. Pr-foto laatste concerttour 2015

Het boek ‘Mijn viool: vriend en vijand, gesprekken met Emmy Verhey’ bevat een cd. Naast het vioolspel van grande dame Emmy Verhey klinkt het spel van Carlos Moerdijk op de luthéal en de piano. Zij vormden decennia een duo en spelen composities die oorspronkelijk voor viool en luthéal zijn geschreven, vier stukken voor viool en piano van de Tsjech Josef Suk, en enkele transcripties. Moerdijk heeft een paar stukken bewerkt voor luthéal omdat er weinig geschreven is voor luthéal en viool. Hij speelt op de luthéal die de Werkhovense pianobouwer Evert Snel bouwde, de specialist die eerder de enige bekende historische luthéal reconstrueerde die in het Muziekinstrumenten Museum van Brussel staat.

 

4e boekbespr. 2 lutheal xl Ernst Snel

2. Luthéal inSteinway D concertvleugel, Evert Snel

Luthéal
De luthéal is uitgevonden door de Belg George Cloetens. Dit instrument klonk voor het eerst in Parijs in 1924 in de Tzigane, concert-rapsodie van Maurice Ravel. De Luthéal, een mechaniek dat in de vleugel gemonteerd wordt, heeft vier extra registers die bediend worden zoals bij een kerkorgel. In Mijn viool spreekt Paul Witteman met Emmy Verhey en Carlos Moerdijk over de luthéal. Een register laat kleine staafjes zakken tot vlak boven de snaar, dat geeft bij het forte spelen een klavecimbeleffect. Een ander register creëert dankzij kleine filtertjes, een luitachtig effect. Beide registers samen geven het effect van de Hongaarse cimbalon. De mechanieken kunnen ook aan één zijde van de vleugel gebruikt worden, waardoor op deze voorloper van de geprepareerde piano veel klankkleuren mogelijk zijn.

 

4e boekbespr. 3 boek 2015 08 18

3. Montfort l'Amaury, waar Ravel de Tzigane concertrapsodie schreef.

Dékány
Het duo Verhey en Moerdijk speelde in 2012 met Paul Uyterlinde pianotrio's van Beethoven. Carlos kwam op 16-jarige leeftijd in aanraking met deze trio’s, waarvoor Béla Dékány, de primarius van het toenmalige Hongaarse Dékány Kwartet, hem coachte. Via haar echtgenoot violist Paul Vossen, vriend en leerling van Dékány, kwam Emmy ook bij Dekany Ze logeerden zelfs bij hem in London. In 1990 zou rasvioliste Emmy Verhey haar Stradivarius verruilen voor zijn Guarneri viool uit 1676, haar ideale viool.

4e boekbespr. 4 mw07269max

4. Jelly d'Aranyl door Charles Geoffreoy-Dechaune, olieverf op doek ca 1920, 90 x 70 cm.National Gallery Londen

Hongaars, Spaans
Op de cd schittert het duo in composities van de Hongaren Zoltán Kodály en Béla Bartók*, Fransman Maurice Ravel, die voor zijn Tzigane geïnspireerd werd door de Hongaarse violiste Jelly d'Arány. Verhey en Moerdijk spelen ook werken van de Roemeen Grigoraş Dinicu* en de al genoemde Tsjech Suk, allen uit Midden-Europa, daarnaast vertegenwoordigen de Spanjaarden Manuel da Falla*, Enrico Granados en Pablo de Sarasate Zuid-Europa.

Emmy Verhey maakte na de lessen van haar vader al vroeg kennis met Hongaarse muziek. Ze kreeg elke week urenlang les van de Hongaar Oskar Back. Toen hij overleed studeerde ze bij zijn leerling Herman Krebbers en later bij Wolfgang Schneiderhan, opgeleid door de Tsjech Otakar Ševčík. Na het winnen van het Oskar Back Concours had ze in Moskou een jaar les bij David Oistrach. Emmy Verhey en Carlos Moerdijk hebben grote affiniteit met de gekozen Midden-Europese muziek uit de negentiende en begin twintigste eeuw.

4e boekbespr. 5 ill Poster 2015 03 29 v7b

 

Emmy Verhey speelt 28 november 2015 voor het laatst, zie: http://www.emmyverhey.nl/, De frêle musicienne speelt temperamentvol en ingetogen. Haar muziek danst en de cd is mij nu al dierbaar.

Aldtsjerk, Drachten, 2015, © Gerhild van Rooij www.gerhildvanrooij.nl

*Transscriptie voor luthéal, Carlos Moerdijk

Zie: Gerhilds 3de boekrubriek 3 (or. 2 oktober 2015) voor ‘Mijn viool’ boek+cd, september 2015, Uitgave Eburon, € 15,-. Cd-opname, digitale bewerking Chapel Studio Tilburg, november 1993, productie Maarten Hartveldt.

Met dank aan Evert Snel www.evertsnel.nl, Muziekinstrumentenmuseum (MIM) Brussel
Zie:
https://www.youtube.com/watch?v=qEgv8g97uE0 (bouw Lutheal in Steinway D vleugel
en
https://www.youtube.com/watch?v=zF7wiWcAFb4 Emmy Verhey & Carlos Moerdijk, Beethoven Sonate op. 12 in D, Allegro con brio